Previous Page  14 / 20 Next Page
Information
Show Menu
Previous Page 14 / 20 Next Page
Page Background

kn17

+

28 april 2017

+

p14

Een hemel zonder schroeven is

een roman over de angst van het

verliezen van autonomie en

waardigheid. Een deels autobio-

grafisch verhaal van Marieke

van Meijeren.

Rick Timmermans

Maria, zo heet de vrouw met wie we

optrekken in de roman

Een hemel zon-

der schroeven

. Het verhaal begint in

2065, ze is al oud en begraaft haar ge-

liefde man Aron. Seth, haar zoon, staat

naast haar. Het gaat niet goed met Ma-

ria, ze raakt de controle over zichzelf

steeds verder kwijt. Ze plast in haar

broek, is bijna blind en verward. Seth

wil dat ze naar een verzorgingshuis

gaat. Maar Maria is eigenzinnig, op het

nukkige af. Nooit van haar leven zal ze

naar zo’n tehuis gaan.

Waar die stelligheid vandaan komt,

weten we. Toen Maria een jaar of der-

tig was, werd ze door een fout enige

dagen opgenomen op de psychiatri-

sche afdeling van het ziekenhuis. Nie-

mand geloofde haar toen ze zei dat er

iets niet klopte, dat ze naar huis moest.

Hoewel ze toen al heel diep was weg-

gezakt in een depressie. Geen stem

meer hebben, geen invloed, niets meer

om in te brengen: dat nooit meer.

Kunnen we de naamMaria vervangen door

de naam Marieke?

“De jonge Maria is autobiografisch. De

Maria van 82 jaar is fictief, maar ik heb

het gevoel dat ik die vrouw zou kun-

nen zijn.”

Waarom schrijf u over een vrouw die leeft

in 2065?

“Ik ben bang om oud te worden. Bang

een nukkig iemand te worden, een zure

vrouw die altijd piekert.”

Daar bent u nu al bang voor?

“Ja. Ik denk weleens, griebels ik moet

nog vijftig jaar. Ik zie dat gewoon echt

niet zitten. Dat klinkt depressief hè?

Maar ik vind iedere dag een opgave.”

Inderdaad.

“Het gaat nu best goed met mij, maar

ik zit nog wel aan de antidepressiva.

Vorige week viel het weer over mij.

Mijn adem versnelde, ik voelde angst.

Het gaat niet goed met mij, dacht ik.

Drieënhalf jaar geleden werd ik zwaar

depressief. Ik had PTSS. Mijn man en

ik hebben een paar jaar in Congo ge-

woond, in het oosten. Toen het rebel-

lenleger M23 oprukte naar Goma,

moesten wij evacueren. Daarna heb-

ben we nog een half jaar vlak over de

grens met Congo gewoond. Ik kwam

thuis, kreeg onze baby en daarna stort-

te ik volledig in. Nu ben ik alweer een

hele tijd stabiel. Maar die depressie

was niet eenmalig. Ik ben chronisch

kwetsbaar, het zal altijd schommelen.

Dat heeft iets engs.”

We lezen dat Maria in het boek een poging

tot zelfdoding overweegt.

“Ik heb daar serieus over nagedacht.

Op internet allerlei dingen opgezocht,

over hoeveel pillen ik nodig zou heb-

ben en welke andere manieren er zijn

voor zelfdoding. Zover ben ik wegge-

weest.”

Dat avondmaal, daar gebeurde iets.

“Veel diensten gingen over Hooglied:

hij is blank, hij is rood, zie dat is hem,

mijn vriend. Ik hoorde dan een stem

tegen mij zeggen: je bent schoon vrien-

din, je bent mooi. In het boek schrijf ik

in de avondmaalscène: ‘Ze at Jezus en

Hij at haar. Zonder Hem ging ze dood,

en zonder haar ging Hij dood.’ Zo er-

voer ik dat op dat moment. Hij had mij

aangesproken en mij aan zijn tafel ge-

roepen.”

Uw achterban staat er niet zo om bekend

kunstminnend te zijn. Vindt u het niet in-

gewikkeld romanschrijfster te zijn?

“Dat klopt, ik voel die achterban op

mijn schouder als ik schrijf. Wat zullen

ze hiervan zeggen? Dat ik Jezus bij-

voorbeeld vergelijk met döner kebab.

Maar dat wil ik schrijven, want zo zit

ik in elkaar en het is mooi geschreven.

Tegelijk denk ik: dit kan als een soort

heiligschennis worden ervaren.”

Worstelen dus…

“De schrijver Stevo Akkerman heeft

mij geïnspireerd. Hij zei mij: waarvoor

je terugdeinst, daarover moet je schrij-

ven. Dat hielp om iedereen van mijn

schouder te werpen en dan maar te

gaan schrijven hoe ik wil schrijven.

Zoek die angst maar op, om oud te

worden, nukkig te zijn, de angst om op

die afdeling psychiatrie te zitten, de

angst om in een doodskist te liggen.”

Angst voor een doodskist?

“Ik heb een uitvaarton-

dernemer gevraagd of ik

een kist mocht uitprobe-

ren. Zo’n vraag had hij

nog nooit gehad. In zo’n

kist te moeten liggen la-

ter, en dan twee meter

tachtig diep af te dalen,

daar ben ik bang voor. Ik

kan u zeggen, het ligt

niet lekker. De uitvaart-

ondernemer deed het

deksel er ook nog op. Ik

hield het amper tien se-

conden vol. Het was een

beklemmende ervaring.

Ik wil absoluut niet dat

ze mijn doodskist dicht-

schroeven. Vandaar ook

de titel,

Een hemel zonder schroeven

. Een

plek zonder beklemming en pijn.”

+

Marieke van Meijeren, Een hemel zonder

schroeven. Uitg. Mozaïek, 160 pp., pb.,

€ 17,99, ISBN 978 90 2399 695 8

Kunsthistorica Marieke van Meijeren debu-

teerde in 2014 met de roman Vleugelslag,

een boek over een Congolees meisje. Van

Meijeren werkte eraan toen ze van 2011 tot

2013 met haar man in Congo woonde. Eind

2012 worden ze geëvacueerd omdat hun

woonplaats door rebellen werd ingenomen.

Info:

www.mariekevanmeijeren.nl

‘Waarvoor je terugdeinst,

daarover moet je schrijven’

kn

boek

Foto: Jonneke Oskam

Marieke van Meijeren: “De jonge Maria is autobiografisch.

De Maria van 82 jaar is fictief, maar ik heb het gevoel dat ik

die vrouw zou kunnen zijn.”

Uw geloof speelt een rol in dit boek. U be-

schrijft een mystieke ervaring. Vertel daar

eens over.

“Ik ben opgegroeid in de Gereformeer-

de Gemeenten in Nederland, dat is een

zware kerk met in onze gemeente in

Barneveld drieduizend leden. Toen ik

22 jaar was, ging ik aan het avondmaal.

Dat deden alleen de mensen die zeker

wisten dat ze een kind van God waren.

Bij ons was dat een man of twintig, der-

tig. Ik ging ook aan de avondmaalsta-

fel zitten. Dat was wat. Onder de veer-

tig deed niemand dat.”